| Full text |
op hare beurt geplunderd. Wat er ouds in is, is afkomstig uit andere
kerken als uit S. Walburgis (de Kruisoprichting door Rubens), uit de
St. Bernardsabdij, zoals de predikstoel, uit de St. Michielsabdij, zoals het
grafmonument achter het hoogaltaar, en verder hebben moderne meesters
nieuwe meublering aangebracht.
Ondanks die plunderingen is toch de huidige kerk nog zeer rijk aan
kunstschatten. Ettelijke meesterwerken door de Fransen ontstolen kwamen
terug in haar bezit.
We wijzen op Rubens' Afdoening van het Kruis (1612). Voor de
Kolveniersgilde, die een Christophorusaltaar begeerde, heeft Rubens in
middenstuk en zijluiken Christophori, d.i. Christus-dragers, uitgebeeld.
Het middenstuk vertoont hoe de gekruisigde wordt van het kruis gedra-
gen; de luiken stellen de bezoeking der begenadigde Maagd aan Elisabeth,
en de Opdracht van het Kind Jezus in de tempel voor.
Ter tegenovergestelde zijde hangt Rubens’ Kruisoprechting, oorspron-
kelijk geschilderd voor de nu verdwenen S. Walburgiskerk (1610), een
der indrukwekkendste schilderijen van de meester.
Voeg daarbij de Rubens-schilderij van het hoogaltaar : de Hemelvaart
en Kroning van O.L.V., voor deze plaats geschilderd (1626). Maar het
altaar waar Rubens het doek in plaatste en dat hij had afgelijnd, werd
in 1798 vernield; het huidige (1824) is al te koud.
Terloops weze de aandacht getrokken op het beeldhouwwerk achter
het hoogaltaar (de wijnpers), op de graftombe van Isabella van Bourbon,
de tweede vrouw van Karel de Stoute (1465 gestorven), op het glasraam
in de laatste kapel van de omgang, van 1503, de Engelse vorsten voorstel-
lend, en op de predikstoel van Michiel Vervoort uit de XVIIIde eeuw.
Het voorportaal uittredend bekijken we nog het portiek en de toren.
Naar de gothische gewoonte die wil dat aan de Westzijde het einde
der wereld herdacht wordt, in tegenstelling met het koor aan de Oostzijde,
van waar het leven uitgaat, vinden we hier het Laatste Oordeel voorgesteld.
Maar het is al modern werk naar model van elders, en hoe verdienstelijk
ook, het verbindt ons niet met onze eigen Antwerpse oudheid.
De toren, de voltrokkene, meet 123 m. hoogte. Zoals reeds gezegd
bestaat hij uit twee verschillende werken. Het lagere gedeelte tot aan het
uurwerk is vierkant; het heeft een dubbele rij vensters. Boven dit werk
is men van plan en van stijl veranderd, om dadelijk aan de spil te denken.
Nu wordt de toren achthoekig, en vier pyramiden, die de ruimte inschie-
ten, zijn op de vrijkomende ruimten geplant. De vensters zijn rijker
bewerkt (vlammend gothiek) en het wordt een spel van bogen en punt-
stenen, dat de blik opwaarts voert naar het hoogopgestoken kruis.
|